Web Tasarım
Web Sitesi Hızı SEO'yu Nasıl Etkiler?
Site hızı SEO'yu nasıl etkiler? Core Web Vitals (LCP, INP, CLS) eşikleri, yavaşlığın yedi nedeni, çözümleri ve 10 maddelik hız kontrol listesi.
Sitenizi telefonda açıyorsunuz. Ekran bir süre beyaz kalıyor, sonra yazılar geliyor, tam arama düğmesine basacakken sayfa aşağı kayıyor. Siz bekliyorsunuz, çünkü site sizin. Müşteriniz beklemez. Geri tuşuna basar ve listedeki bir sonraki işletmeye geçer.
Site hızı hakkında iki yaygın abartı var. Birincisi "puanı 100 yaparsanız Google'da birinci olursunuz", ikincisi "hız önemli değil, içerik yeter". İkisi de yanlış ve ikisi de işletme sahiplerine para kaybettiriyor.
Bu yazıda hızın sıralamadaki gerçek ağırlığını, Google'ın ölçtüğü üç şeyi, kendi sitenizi on beş dakikada nasıl ölçeceğinizi ve yavaşlığın yedi yaygın nedenini çözümleriyle birlikte bulacaksınız. Teknik bilginiz olması gerekmiyor. Amaç, geliştiricinizle ya da ajansınızla doğru soruları konuşabilmeniz.
Özetle
Site hızı SEO'yu iki yoldan etkiler. Google, Core Web Vitals ölçütlerini (LCP 2,5 saniye ve altı, INP 200 milisaniye ve altı, CLS 0,1 ve altı) sıralama sistemlerinde sayfa deneyimi sinyali olarak kullanır, yavaş site ise ziyaretçiyi içerik görünmeden kaybettirir. Hız tek başına üst sıra garantilemez ve alakalı içeriğin yerini tutmaz. İçerik ve alaka birbirine yakın olduğunda ayırt edici olur.
Site hızı sıralamayı gerçekten etkiler mi?
Dürüst cevap şu: evet, ama doğrudan etkisi sanıldığından küçük, dolaylı etkisi sanıldığından büyüktür.
- LCP: sayfadaki en büyük içeriğin görünme süresi. İyi değer 2,5 saniye ve altı.
- INP: tıklama ya da dokunmaya verilen yanıtın gecikmesi. İyi değer 200 milisaniye ve altı.
- CLS: sayfa yüklenirken öğelerin yerinden oynama miktarı. İyi değer 0,1 ve altı.
Temsili ekran; EAX Studio'nun kendi gerçek bilgileriyle hazırlanmıştır.
Google, arama belgelerinde Core Web Vitals ölçütlerinin sıralama sistemlerince kullanıldığını açıkça belirtir. Aynı belgeler, iyi bir sayfa deneyiminin alakalı ve yararlı içeriğin yerini tutmadığını da söyler. Yani sıralamanın ilk koşulu, sayfanızın aranan soruya en iyi cevabı vermesidir.
Bunu üç durumla somutlaştırabiliriz:
- İçeriğiniz aramayla ilgisizse hız sizi kurtarmaz. "Pendik oto ekspertiz" aramasında, ekspertizden hiç söz etmeyen bir sayfa ne kadar hızlı açılırsa açılsın üst sıraya gelmez.
- İçerikler birbirine yakınsa hız ayırt eder. Aynı hizmeti benzer derinlikte anlatan iki sayfadan daha iyi deneyim sunan öne geçebilir.
- Site çok yavaşsa zarar sıralamadan bağımsızdır. Üst sırada çıksanız bile ziyaretçi sayfa açılmadan ayrılıyorsa o sıranın size bir faydası kalmaz.
Yerel işletmeler için bir not daha: Google Haritalar sonuçlarında sıralamayı alaka, mesafe ve öne çıkma belirler. Site hızı bu üç etkenden biri değildir. Ama profilinizdeki "web sitesi" düğmesine basan kişinin karşılaştığı şey sitenizdir ve o deneyim, aramanın ya da randevunun gelip gelmeyeceğini belirler. Yerel görünürlüğün bütününü yerel SEO rehberimizde anlattık.
Hız bir çarpan gibi çalışır
Hızı tek başına bir sıralama aracı olarak değil, diğer bütün çalışmalarınızın verimini artıran ya da düşüren bir çarpan olarak düşünün. İçerik, reklam, sosyal medya ve Google İşletme Profili ziyaretçiyi siteye getirir. Site yavaşsa o emeğin bir kısmı kapıda kaybolur.
Yavaş bir sitede ziyaretçi nasıl davranır?
Pendik'te akşam saatinde çocuğunun dişi ağrıyan bir veli düşünün. Bir elinde telefon, mobil veriyle "yakınımdaki diş hekimi" diye arıyor. Karşısına üç dört seçenek çıkıyor ve ilkine dokunuyor. Bu kişi sabırlı değil, aceleci ve kaygılı.
Böyle bir ziyaretçinin yavaş sitede gösterdiği üç davranış vardır.
Geri dönme. Sayfa birkaç saniye boş kalırsa geri tuşuna basar ve bir sonraki sonuca geçer. Siz bu ziyareti raporlarınızda çoğu zaman göremezsiniz bile, çünkü ölçüm kodu yüklenmeden ayrılmıştır.
Yarım bırakma. Sayfa açılır ama düğmeye bastığında bir şey olmaz, form geç tepki verir. Kişi başladığı işi tamamlamadan çıkar.
Güven kaybı. İçerik yerinden oynar, görseller geç gelir, yazı tipi birden değişir. Ziyaretçi bunu teknik bir sorun olarak değil, özensizlik olarak okur. Sağlık, hukuk ve finans gibi güvenin belirleyici olduğu alanlarda bu izlenim pahalıya mal olur.
Reklam veriyorsanız tablo daha da nettir. Reklama tıklayan kişi sayfa açılmadan çıkarsa tıklamanın bedelini yine ödersiniz. Reklam bütçesini verimli kullanmanın yollarını Google Ads bütçe verimliliği yazısında ele aldık. Açılış sayfasının hızı o listenin sessiz ama etkili maddelerinden biridir.
Core Web Vitals nedir? Google'ın ölçtüğü üç şey
Core Web Vitals, Türkçe arayüzlerdeki adıyla Önemli Web Verileri, Google'ın bir sayfanın kullanıcıya nasıl bir deneyim sunduğunu ölçtüğü üç ölçüttür. Her biri farklı bir soruya cevap verir ve eşikleri web.dev üzerinde yayımlanır.
LCP: Sayfanın asıl içeriği ne zaman görünüyor?
LCP (Largest Contentful Paint, en büyük içeriğin boyanması), ekranda görünen en büyük öğenin yüklenme süresidir. Bu öğe çoğu sitede üstteki büyük fotoğraf ya da ana başlıktır. Ziyaretçinin "sayfa açıldı" dediği an aşağı yukarı budur.
İyi eşik 2,5 saniye ve altıdır. LCP'yi en sık bozan şeyler büyük boyutlu kapak görselleri, yavaş sunucu yanıtı ve sayfanın görünmesini bekleten stil ve betik dosyalarıdır.
INP: Dokunduğunuzda sayfa ne kadar çabuk tepki veriyor?
INP (Interaction to Next Paint, etkileşimden sonraki boyamaya kadar geçen süre), ziyaretçi bir düğmeye dokunduğunda, bir menüyü açtığında ya da bir alana yazdığında ekranın ne kadar sürede karşılık verdiğini ölçer. Tek bir tıklamaya değil, ziyaret boyunca yapılan etkileşimlerin geneline bakar ve en yavaş olanlara yakın bir değeri raporlar.
İyi eşik 200 milisaniye ve altıdır. INP, Mart 2024'te daha önce kullanılan FID ölçütünün yerini aldı. Eski yazılarda FID görürseniz güncel karşılığının INP olduğunu bilin. Bu ölçütü bozan başlıca neden, tarayıcıyı meşgul eden fazla JavaScript'tir.
CLS: Sayfa yüklenirken içerik yerinden oynuyor mu?
CLS (Cumulative Layout Shift, toplam düzen kayması), sayfadaki öğelerin beklenmedik biçimde yer değiştirmesini ölçer. Tam "Ara" düğmesine basacakken üstten bir görsel yüklenip düğmeyi aşağı itiyorsa yaşadığınız şey budur. CLS bir süre değil, bir orandır ve birimi yoktur.
İyi eşik 0,1 ve altıdır. Yaygın nedenleri boyutu belirtilmemiş görseller, sonradan yüklenen yazı tipleri, sayfaya sonradan eklenen duyuru çubukları, çerez bildirimleri ve gömülü içeriklerdir.
| Ölçüt | Neyi ölçer? | İyi | İyileştirme gerekiyor | Zayıf |
|---|---|---|---|---|
| LCP | Asıl içeriğin görünme süresi | 2,5 sn ve altı | 2,5 ile 4 sn arası | 4 sn üstü |
| INP | Etkileşime yanıt süresi | 200 ms ve altı | 200 ile 500 ms arası | 500 ms üstü |
| CLS | İçeriğin yerinden oynaması | 0,1 ve altı | 0,1 ile 0,25 arası | 0,25 üstü |
Önemli bir ayrıntı: Google bu ölçütleri ortalamaya göre değil, ziyaretlerin yüzde 75'ine göre değerlendirir. Bir sayfanın LCP açısından "iyi" sayılması için ziyaretlerin en az dörtte üçünde 2,5 saniyenin altında kalması gerekir. Yani hızlı internetli birkaç ziyaretçi sonucu kurtarmaz, yavaş bağlantılı ziyaretçilerin deneyimi de hesaba girer.
Laboratuvar verisi ile gerçek kullanıcı verisi arasındaki fark nedir?
Hız konusundaki karışıklığın büyük bölümü buradan doğar. Aynı site için bir araç 95 puan gösterirken Search Console "iyileştirme gerekiyor" diyebilir. İkisi de doğrudur, çünkü farklı şeyleri ölçerler.
Üç araç, üç görev
PageSpeed Insights. Google'ın ücretsiz aracıdır. Adresinizi yapıştırırsınız, sayfanın üst bölümünde varsa gerçek kullanıcı verisini, alt bölümünde Lighthouse ile yapılan laboratuvar ölçümünü gösterir. Mobil ve masaüstü sonuçları ayrı sekmelerdedir.
Lighthouse. Chrome tarayıcısının geliştirici araçlarında yer alan test aracıdır ve PageSpeed Insights'ın laboratuvar bölümünü de o üretir. Performansı 0 ile 100 arasında puanlar ve iyileştirme önerileri sıralar. Mobil testte orta seviye bir telefonu ve yavaş bir bağlantıyı taklit eder, bu yüzden mobil puan masaüstünden belirgin biçimde düşük çıkabilir.
Search Console Önemli Web Verileri raporu. Sitenizin sayfalarını gerçek kullanıcı verisine göre iyi, iyileştirme gerekiyor ve zayıf olarak gruplar. Tek tek sayfaları değil, benzer sayfa gruplarını gösterir. Uzun vadeli takip için asıl bakmanız gereken yer burasıdır.
Bir ayrıntı daha: Lighthouse gerçek bir kullanıcı etkileşimi olmadığı için INP'yi ölçemez. Onun yerine tarayıcının ne kadar süre meşgul kaldığını gösteren Toplam Engelleme Süresi adlı bir ölçüte bakar. Yüksek bir Lighthouse puanı, INP'nizin de iyi olduğunu tek başına kanıtlamaz.
Az trafikli sitede "veri yok" yazıyorsa
Yerel işletme sitelerinin birçoğu, gerçek kullanıcı verisinin oluşması için gereken ziyaret sayısına ulaşmaz. Bu durumda PageSpeed Insights'ın üst bölümü boş kalır, Search Console raporu yeterli veri olmadığını bildirir.
Bu bir hata ya da ceza değildir. Yalnızca Google'ın elinde sitenize ait yeterli ölçüm bulunmadığı anlamına gelir. Böyle bir sitede yol gösterici olarak laboratuvar verisini ve kendi telefonunuzla yaptığınız denemeleri kullanırsınız. Trafiğiniz arttıkça gerçek veri oluşmaya başlar ve o gün iyi bir sonuç görmek için bugünden hazırlıklı olmak gerekir.
Puan avcılığına dikkat
Lighthouse puanı bir teşhis aracıdır, hedefin kendisi değildir. Puan aynı sayfada art arda yapılan testlerde bile birkaç puan oynar. 92 ile 97 arasındaki fark için haftalar harcamak yerine, üç ölçütün iyi eşiklerde olup olmadığına ve gerçek telefonda sitenin nasıl hissettirdiğine bakın.
Sitenizin hızını 15 dakikada nasıl ölçersiniz?
Bir geliştiriciye ihtiyaç duymadan sitenizin durumunu kendiniz görebilirsiniz. Aşağıdaki adımları sırayla uygulayın ve sonuçları bir yere not edin.
Dört sayfa seçin
Ana sayfa, en çok ziyaret alan hizmet sayfası, iletişim sayfası ve varsa reklamlarınızın yönlendiği sayfa. Yalnızca ana sayfayı ölçmek yanıltır.PageSpeed Insights ile test edin
Her adresi araca yapıştırın ve mobil sekmesindeki sonuca bakın. Üst bölümde gerçek kullanıcı verisi olup olmadığını not edin.Üç ölçütü yazın
Her sayfa için LCP, CLS ve varsa INP değerini kaydedin. Toplam puanı da not edin ama kararınızı ona göre vermeyin.Testi iki kez daha tekrarlayın
Sonuçlar oynar. Üç ölçümün ortancasını alın ki tek bir kötü ya da iyi sonuç sizi yanıltmasın.Telefonunuzla deneyin
Wi-Fi'ı kapatın, mobil veriyle sitenizi açın. Bir müşteri gibi hizmeti bulun ve arama düğmesine ulaşın. Nerede beklediğinizi yazın.Search Console'a bakın
Hesabınız varsa Önemli Web Verileri raporunu açın. Zayıf ya da iyileştirme gerekiyor olarak işaretlenen sayfa grubu var mı?
Bu on beş dakikanın sonunda elinizde somut bir tablo olur: hangi sayfa, hangi ölçütte, ne kadar geride. Geliştiricinize "site yavaş" demek yerine "hizmet sayfasında mobil LCP eşiğin üstünde, kapak görseli öneriler listesinde ilk sırada" diyebilirsiniz. Bu iki cümle arasındaki fark, işin günler ya da haftalar içinde çözülmesini belirler.
Siteler neden yavaşlar? Yedi yaygın neden ve çözümleri
Yavaşlığın nedeni neredeyse hiçbir zaman tek bir şey değildir. Aşağıdaki yedi başlık, küçük ve orta ölçekli işletme sitelerinde en sık karşılaşılan sorunları ve her birinin çözümünü anlatır.
1. Büyük ve optimize edilmemiş görseller
Telefonla çekilen bir fotoğraf çoğu zaman birkaç megabayt ağırlığındadır ve ekranda gösterileceği boyutun kat kat üstündedir. Bu fotoğraf olduğu gibi siteye yüklendiğinde ziyaretçinin telefonu, küçük bir kutuda gösterilecek dev bir dosyayı indirmek zorunda kalır.
Çözüm: Görselleri sitede görünecekleri boyuta küçültün ve WebP ya da AVIF gibi modern biçimlerde kaydedin. Telefon ve masaüstü için farklı boyutlar sunulsun. Ekranın altında kalan görseller, ziyaretçi oraya kaydırdıkça yüklensin (tembel yükleme). Tek istisna en üstteki ana görseldir: o geciktirilmemeli, tersine öncelikli yüklenmelidir.
2. Gereksiz JavaScript
JavaScript, sayfaya hareket ve etkileşim kazandıran koddur. Sorun, kullanılmayan ya da sayfa için fazla olan kodun da indirilip çalıştırılmasıdır. Tarayıcı bu kodla meşgulken ziyaretçinin dokunuşlarına geç cevap verir.
Çözüm: Her sayfaya yalnızca o sayfanın ihtiyaç duyduğu kod gönderilmeli. Kaydırıcılar, animasyon kütüphaneleri ve kullanılmayan özellikler gözden geçirilmeli. İçeriğin sunucuda hazırlanıp tarayıcıya hazır gönderilmesi, hem ilk görünümü hızlandırır hem de arama motorlarının ve yapay zekâ tarayıcılarının içeriği okumasını kolaylaştırır.
3. Üçüncü taraf betikler
Canlı destek penceresi, harita, gömülü video, reklam pikselleri, analiz araçları, yorum bileşenleri. Her biri başka bir şirketin sunucusundan yüklenir ve sizin denetiminizde değildir. Tek tek masum görünürler, toplandıklarında sitenin en ağır yükü olabilirler.
Çözüm: Önce envanter çıkarın. Sitenizde hangi dış araçlar var ve hangisi gerçekten kullanılıyor? Kullanılmayanları kaldırın. Haritayı ve videoyu sayfa açılır açılmaz değil, ziyaretçi dokunduğunda yükletin. Ölçüm ve reklam kodlarını çerez onayına bağlayın. Bu hem yasal yükümlülüklerinize uygundur hem de ilk yüklemeyi hafifletir.
4. Yazı tipleri
Özel yazı tipleri markanıza karakter katar, ama her tür ve her kalınlık ayrı bir dosyadır. Yazı tipi geç yüklenirse metin önce görünmez ya da başka bir tiple görünüp sonra değişir. Bu değişim satırların uzunluğunu oynatır ve düzen kaymasına yol açar.
Çözüm: Kullandığınız yazı tipi ve kalınlık sayısını azaltın. Dosyaları kendi sunucunuzdan sunun ve en önemlisini önceden yükletin. Türkçe karakterleri içeren alt kümenin yüklendiğinden emin olun, yoksa ğ, ş ve ı gibi harfler farklı bir tiple görünür. Yedek yazı tipinin ölçülerini asıl tipe yakın ayarlamak, geçişteki kaymayı ortadan kaldırır.
5. Yavaş sunucu yanıtı
Ziyaretçi adresi yazdığında sunucunuzun ilk cevabı vermesi gereken bir süre vardır. Bu süre uzunsa geri kalan her şey o kadar geç başlar. web.dev rehberi çoğu site için ilk yanıtın 0,8 saniye ve altında olmasını hedef olarak önerir.
Çözüm: Sayfalar her ziyarette sıfırdan üretilmek yerine önbellekten sunulmalı. İçerik dağıtım ağı (CDN) kullanılarak dosyalar ziyaretçiye yakın bir noktadan gönderilmeli. Sıkıştırma açık olmalı. Bunlar bir kez kurulan ve sürekli fayda sağlayan ayarlardır.
6. Yetersiz hosting
Çok düşük bedelli paylaşımlı hosting paketlerinde siteniz aynı sunucuyu çok sayıda başka siteyle paylaşır. Komşu sitelerden biri yoğun trafik aldığında sizin siteniz de yavaşlar. Sorun gün içinde gelip gittiği için fark etmesi zordur.
Çözüm: Hosting'i yalnızca fiyata göre seçmeyin. Sunucunun konumu ziyaretçilerinize yakın mı, kaynaklar size ayrılmış mı, yedekleme ve güvenlik sertifikası dahil mi? Hosting, sitenin yıllık giderleri içinde küçük bir kalemdir ve tasarruf edilecek son yerdir.
7. Ağır tema ve eklentiler
Hazır temalar her ihtiyaca cevap vermek için tasarlanır, bu yüzden sizin kullanmayacağınız onlarca özelliğin kodunu da taşır. Üstüne eklenen her eklenti kendi stil ve betik dosyalarını getirir. Sürükle bırak sayfa oluşturucular da kolaylığın bedelini fazladan kodla öder.
Çözüm: Eklenti listenizi gözden geçirin ve gerçekten kullanılmayanları kaldırın. Aynı işi yapan iki eklenti varsa birini seçin. Tema ve eklentileri güncel tutun. Site baştan sona yavaşsa ve temel yapıdan kaynaklanıyorsa yama yerine yeniden kurmak daha ekonomik olabilir. Yeniden kurmaya karar verirseniz işi kime emanet edeceğinizi web tasarım ajansı seçimi rehberindeki ölçütlerle değerlendirebilirsiniz.
Hangi neden hangi ölçütü bozar?
| Neden | En çok etkilediği ölçüt | İlk bakılacak çözüm |
|---|---|---|
| Büyük görseller | LCP | Boyut küçültme, modern biçim, ana görsele öncelik |
| Gereksiz JavaScript | INP | Kullanılmayan kodu kaldırma, sunucuda hazırlama |
| Üçüncü taraf betikler | INP, LCP | Envanter, gecikmeli ya da onaya bağlı yükleme |
| Yazı tipleri | CLS, LCP | Az sayıda tip, kendi sunucudan sunma, ön yükleme |
| Sunucu yanıtı | LCP | Önbellek, CDN, sıkıştırma |
| Yetersiz hosting | LCP | Kaynakları ayrılmış, ziyaretçiye yakın sunucu |
| Ağır tema ve eklenti | Üçü birden | Sadeleştirme, gerekirse yeniden kurulum |
Mobil hız neden ayrı ele alınmalı?
Sitenizi ofisteki bilgisayarda, hızlı internetle açıp "gayet hızlı" demek en yaygın yanılgıdır. Müşteriniz sitenizi büyük olasılıkla telefondan, mobil veriyle, belki birkaç yıllık bir cihazla açıyor.
Üç neden mobili ayrı bir konu yapar. Telefonların işlemcisi bilgisayarlara göre zayıftır ve aynı JavaScript'i çalıştırmak daha uzun sürer. Mobil bağlantı dalgalıdır, bina içinde ya da hareket hâlinde yavaşlar. Ekran küçüktür, bu yüzden küçük bir düzen kayması bile parmağın yanlış yere basmasına yol açar.
Google da siteleri ağırlıklı olarak mobil sürümleri üzerinden tarar ve değerlendirir. Önemli Web Verileri mobil ve masaüstü için ayrı ayrı raporlanır. Masaüstünde her şey iyi görünürken mobilde sorun yaşamanız mümkündür ve yerel işletmeler için asıl önemli olan mobil sonuçtur.
Pratikte şunlara bakın:
- Mobilde en üstte ne görünüyor? Dev bir kaydırıcı ya da video yerine net bir başlık ve tek bir eylem düğmesi çoğu zaman hem daha hızlı hem daha etkilidir.
- Telefona, telefon ekranına uygun küçük görseller mi gidiyor, yoksa masaüstü görselinin aynısı mı?
- Arama ve WhatsApp düğmeleri sayfa tam yüklenmeden de çalışıyor mu?
- Açılışta ekranı kaplayan pencere, çerez bildirimi ve canlı destek balonu aynı anda mı beliriyor?
Kurtköy'de bir kafe düşünün. Sitesinin açılışında otomatik oynayan bir tanıtım videosu var ve masaüstünde etkileyici görünüyor. Mobilde ise ziyaretçi menüye ulaşmak için o videonun yüklenmesini beklemek zorunda kalıyor. Videoyu bir fotoğrafla değiştirip oynatmayı dokunmaya bağlamak, hem hızı hem menüye ulaşan kişi sayısını iyileştirebilecek basit bir adımdır.
Hız dönüşümü nasıl etkiler?
Dönüşüm, ziyaretçinin sizin istediğiniz eylemi yapmasıdır: arama, WhatsApp mesajı, form, randevu, sipariş. Hız ile dönüşüm arasındaki ilişki sezgisel olarak açıktır, ama internette dolaşan "her saniye şu kadar kayıp" türü sayılara temkinli yaklaşmanızı öneririz. Bu sayıların çoğu çok büyük e-ticaret sitelerinin kendi ölçümleridir ve sizin sitenize aynen uygulanamaz.
Sayı vermeden söylenebilecek olan şudur: ziyaretçi her adımda bir miktar kaybedilir ve yavaşlık bu kaybı her adımda büyütür.
Tıklama
Kişi aramada ya da reklamda sonucunuza dokunur
Sayfanın görünmesi
İçerik gecikirse bir kısmı burada geri döner
Okuma ve güven
İçerik oynuyor ya da takılıyorsa güven zedelenir
Eylem
Düğme geç tepki verirse arama ya da form yarım kalır
Kendi sitenizde etkiyi nasıl ölçersiniz?
Başkalarının sayılarına güvenmek yerine kendi verinize bakın. Bunun için üç şeyin kurulu olması gerekir: arama, WhatsApp ve form eylemlerinin ölçümü, Search Console ve hız iyileştirmesinin yapıldığı tarihin kaydı.
İyileştirmeden önceki ve sonraki dört haftayı karşılaştırın. Ziyaretçi başına eylem oranına bakın, toplam sayıya değil. Aynı dönemde reklam bütçesi, mevsim ya da kampanya değiştiyse sonucu yalnızca hıza bağlamayın. Dürüst bir değerlendirme, "hız iyileşti ve aynı dönemde eylem oranı şu yönde değişti" demekle yetinir.
Gerçek bir örnek: laboratuvar puanı nasıl yükseldi?
Kurtköy'de bir fizyoterapist için hazırladığımız GK Therapy sitesinde mobil Lighthouse performans puanı 63'ten 96'ya çıkarıldı ve düzen kayması sıfırlandı. Bunu sağlayan üç adım vaka sayfasında yazıyor: yazı tiplerinin sunucuda barındırılıp önceden yüklenmesi, ölçüleri uyumlu yedek yazı tipleri ve telefonlara özel görsel boyutları.
Bu örneği doğru okumak önemli. Rakamlar Lighthouse'un yavaş bağlantı ve yavaşlatılmış işlemci simülasyonuyla alınmış laboratuvar ölçümleridir. Bir sıralama ya da gelir artışı iddiası değildir. Gösterdiği şey, bu yazıdaki yedi nedenden yalnızca ikisinin, görsellerin ve yazı tiplerinin düzeltilmesinin ne kadar fark yaratabildiğidir.
Ajansınıza ya da geliştiricinize ne sormalısınız?
Hız işini siz yapmayacaksınız, ama doğru soruları sorarak işin yapılıp yapılmadığını anlayabilirsiniz. Aşağıdaki sorular hem yeni bir site yaptırırken hem mevcut sitenizi iyileştirirken işe yarar.
"Hızı hangi sayfalarda, hangi araçla, kaç ölçümle test ediyorsunuz?" Yalnızca ana sayfanın masaüstü sonucunu gösteren bir rapor yeterli değildir. Mobil sonuç, birden fazla sayfa ve birden fazla ölçüm isteyin.
"Üç ölçütün her biri için durum ne?" Tek bir toplam puan yerine LCP, INP ve CLS değerlerini ayrı ayrı görmek isteyin. Hangisinin sorunlu olduğu, çözümün ne olacağını belirler.
"Görselleri kim, nasıl optimize ediyor?" Panelden yüklediğiniz fotoğraflar otomatik olarak küçültülüyor ve modern biçime dönüştürülüyor mu? Yoksa bu iş her seferinde size mi kalıyor?
"Sitede hangi dış araçlar yükleniyor?" Bir liste isteyin. Listede tanımadığınız ya da artık kullanmadığınız bir araç varsa kaldırılmasını isteyin.
"Hosting nerede ve nasıl bir paket?" Sunucunun konumunu, önbellek ve CDN kullanılıp kullanılmadığını öğrenin.
"Yayından sonra hızı kim takip edecek?" Site zamanla ağırlaşır. Üç ayda bir ölçüm yapılması ve sonucun sizinle paylaşılması makul bir beklentidir.
"Neyi iyileştiremezsiniz?" İyi bir geliştirici sınırları da söyler. Kullanmakta ısrar ettiğiniz bir canlı destek aracı ya da hazır tema, ulaşılabilecek sonucu sınırlayabilir.
Yeni bir site planlıyorsanız hız, sonradan eklenen bir özellik değil, baştan verilen bir karardır. Web tasarım hizmetimizde Core Web Vitals kontrolü teslimatın bir parçasıdır.
10 maddelik hızlı kontrol listesi
Bu listeyi sitenizin üzerinden geçerken ya da geliştiricinizle görüşürken kullanın. Her madde evet ya da hayır ile cevaplanabilir.
- ✓Ana sayfa ve en önemli hizmet sayfası mobilde ölçüldü, LCP 2,5 saniye ve altında
- ✓CLS 0,1 ve altında, sayfa yüklenirken düğmeler ve metinler yerinden oynamıyor
- ✓Düğmeler ve menü dokunuşa gecikmeden cevap veriyor, INP verisi varsa 200 milisaniye ve altında
- ✓Görseller görünecekleri boyutta ve WebP ya da AVIF biçiminde
- ✓En üstteki ana görsel öncelikli, ekranın altındaki görseller tembel yükleniyor
- ✓Tüm görsellerin genişlik ve yükseklik değeri belirtilmiş
- ✓Yazı tipi sayısı sınırlı, dosyalar kendi sunucudan geliyor ve Türkçe karakterler doğru görünüyor
- ✓Kullanılmayan eklenti, betik ve dış araç kaldırılmış
- ✓Harita, video ve canlı destek sayfa açılışında değil, gerektiğinde yükleniyor
- ✓Önbellek, sıkıştırma ve CDN açık, hosting ziyaretçilere yakın bir konumda
Listede hayır dediğiniz her madde, geliştiricinize götüreceğiniz somut bir iş kalemidir. Hepsini aynı anda çözmeye çalışmayın. Önce görseller, sonra dış araçlar, sonra yazı tipleri sırası çoğu sitede en hızlı kazanımı getirir.
En ucuz iyileştirme: silmek
Hız çalışmalarının en etkili adımı çoğu zaman bir şey eklemek değil, çıkarmaktır. Kimsenin tıklamadığı bir kaydırıcı, iki yıl önce denenip unutulan bir araç ya da ana sayfadaki üçüncü galeri. Her çıkardığınız öğe hem siteyi hızlandırır hem ziyaretçinin dikkatini asıl işe toplar.
Site hızında sık yapılan hatalar
Yalnızca ana sayfayı ölçmek. Ziyaretçilerin önemli bir bölümü siteye hizmet sayfalarından ya da blog yazılarından girer. En çok ziyaret alan sayfalarınız ölçüm listenizin başında olmalı.
Masaüstü sonucuna bakıp rahatlamak. Masaüstü puanı neredeyse her zaman daha yüksektir. Kararınızı mobil sonuca göre verin.
Puanı hedef sanmak. 100 puan almak için ziyaretçinin işine yarayan bir haritayı ya da yorum bölümünü kaldırmak doğru bir takas olmayabilir. Hedef, ziyaretçinin işini hızlı görmesidir.
Bir kez düzeltip unutmak. Her yeni fotoğraf, her yeni eklenti ve her yeni reklam kodu siteyi biraz ağırlaştırır. Hız bir kerelik iş değil, düzenli bir kontroldür.
Hız eklentisiyle her şeyin çözüleceğini düşünmek. Önbellek ve sıkıştırma eklentileri faydalıdır, ama ağır bir temanın ve optimize edilmemiş görsellerin yükünü tek başına kaldıramaz. Birden fazla hız eklentisini aynı anda kurmak ise siteyi bozabilir.
Her görsele tembel yükleme uygulamak. En üstteki ana görsel geciktirilirse LCP kötüleşir. Tembel yükleme yalnızca ekranın altında kalan görseller içindir.
Çerez bildirimi ve duyuru çubuğunu sonradan eklemek. Bu öğeler sayfa yüklendikten sonra içeriği aşağı iterse düzen kaymasına neden olur. Yerleri baştan ayrılmalı ya da içeriğin üstüne bindirilerek gösterilmelidir.
Hızı içeriğin önüne koymak. Çok hızlı açılan ama ziyaretçinin sorusuna cevap vermeyen bir sayfa ne sıralama alır ne müşteri getirir. Önce içerik ve alaka, sonra hız.
Yeniden tasarımda hızı sona bırakmak. Hız, proje bittikten sonra yapılan bir cila değildir. Altyapı, görsel hattı ve yazı tipi kararları en başta verilir. Sonradan düzeltmek hem daha zor hem daha pahalıdır.
Sözlük: bu yazıda geçen terimler
- Core Web Vitals (Önemli Web Verileri)
- Google'ın sayfa deneyimini ölçtüğü üç ölçüt: LCP, INP ve CLS.
- LCP
- Ekranda görünen en büyük içerik öğesinin yüklenme süresi. İyi eşik 2,5 saniye ve altıdır.
- INP
- Ziyaretçinin dokunuş ve tıklamalarına sayfanın verdiği yanıtın süresi. İyi eşik 200 milisaniye ve altıdır.
- CLS
- Sayfa yüklenirken öğelerin beklenmedik biçimde yer değiştirmesinin ölçüsü. İyi eşik 0,1 ve altıdır.
- Laboratuvar verisi
- Tek bir cihazda, belirlenmiş koşullarda yapılan test sonucu. Sorunun nedenini bulmaya yarar.
- Gerçek kullanıcı verisi
- Sitenizi ziyaret eden gerçek Chrome kullanıcılarından toplanan, son 28 günü kapsayan anonim ölçümler.
- Lighthouse
- Bir sayfanın performansını 0 ile 100 arasında puanlayan ve iyileştirme önerileri veren Google test aracı.
- Tembel yükleme
- Ekranın altında kalan görsellerin, ziyaretçi oraya kaydırana kadar yüklenmemesi.
- CDN
- İçerik dağıtım ağı. Site dosyalarını ziyaretçiye coğrafi olarak yakın bir sunucudan gönderir.
- Önbellek
- Sık istenen sayfa ve dosyaların hazır tutulması. Sunucunun her ziyarette aynı işi baştan yapmasını önler.
Bu hafta atabileceğiniz ilk adım
On beş dakika ayırın ve en çok ziyaret alan dört sayfanızı PageSpeed Insights ile mobilde ölçün. Üç ölçütü not edin, ardından Wi-Fi'ı kapatıp sitenizi kendi telefonunuzla bir müşteri gibi gezin. Elinizdeki bu kısa liste, geliştiricinizle yapacağınız konuşmayı tahminden veriye taşır.
Hız, yerel görünürlük çalışmasının bir parçasıdır ve yerel SEO ile birlikte ele alındığında anlam kazanır. Sonuçları nasıl yorumlayacağınızdan emin değilseniz sitenizin hız ve görünürlük durumuna birlikte bakmak için ücretsiz analiz talep edebilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Sitemin hızını ücretsiz olarak nasıl test ederim?+
Lighthouse puanım 100 olursa Google'da üst sıraya çıkar mıyım?+
Site kaç saniyede açılmalı?+
PageSpeed Insights'ta gerçek kullanıcı verisi görünmüyor, sorun mu var?+
Mobil puanım neden masaüstünden çok daha düşük?+
Hosting değiştirmek sitemi hızlandırır mı?+
Hız iyileştirmesinin etkisi ne zaman görülür?+
Mevcut sitemi hızlandırmak mı, yeniden yaptırmak mı daha mantıklı?+
Diğer yazılar
Okumaya devam edin.
- Kurtköy'de Web Tasarım Ajansı Nasıl Seçilir? (2026 Rehberi)Kurtköy ve Pendik'te web sitesi yaptırmadan önce: ajans türleri, değerlendirme ölçütleri, ajansa sorulacak 7 soru ve sözleşmede olması gerekenler.21 dk okuma →
- WhatsApp Business Mesaj Ücreti: 1 Ekim 2026 DeğişikliğiWhatsApp Business mesajları 1 Ekim 2026'da yeniden ücretli: kimler etkilenir, 1.000 ücretsiz hizmet mesajı nasıl sayılır, maliyet nasıl düşürülür?12 dk okuma →
- ChatGPT ve Yapay Zekâ Markanızı Nasıl Önerir? (GEO Rehberi)Markanız ChatGPT, Gemini ve Perplexity yanıtlarında nasıl önerilir? Varlık netliği, alıntılanabilir içerik, teknik hazırlık ve 90 günlük plan.25 dk okuma →


