GEO — Generative Engine Optimization

Müşteriniz karar vermeden önce araştırma yapıyorsa GEO sizin için anlamlıdır. 'Hangisini seçmeliyim', 'nasıl karşılaştırılır', 'kime danışmalıyım' gibi sorular artık yapay zekâ asistanlarına da soruluyor. Danışmanlık, sağlık, eğitim, B2B hizmetler ve teknik ürünler bu tür soruların yoğunlaştığı alanlardır.

Yerel bir işletme için de karşılığı vardır: asistanlar bir bölgedeki hizmeti önerirken işletme profillerinden, yorumlardan ve sitedeki bilgilerden yararlanabilir. Markanız hakkında internette tutarlı ve doğrulanabilir bilgi ne kadar çoksa, doğru biçimde anılma olasılığınız o kadar artar.

'GEO SEO' ya da 'yapay zekâ SEO'su' olarak da anılan bu çalışma, klasik SEO'dan ayrı bir iş değil, onun devamıdır. Sitenizin temel SEO'su eksikse önce onu tamamlamak gerekir; çünkü yapay zekâ arama optimizasyonu, taranabilen ve güvenilir bulunan bir sitenin üzerine kurulur.

Teknik kurulumun amacı basittir: yapay zekâ araçlarının sitenize ulaşabilmesi, içeriği okuyabilmesi ve kim olduğunuzu yanlış anlamaması. Botlar bazı sitelerde farkında olmadan engellenmiştir; bazılarında ise içerik yalnızca tarayıcıda çalışan betiklerle yüklendiği için botlara boş sayfa görünür.

Sitenizi sunucuda render edilen bir altyapıyla biz kurduysak bu koşulların çoğu baştan sağlanmış olur. Başka bir altyapıdaki sitelerde önce mevcut durumu denetler, eksikleri öncelik sırasına koyarız. Kurulumda şunları yaparız:

• robots.txt'de arama botlarına (OAI-SearchBot, Claude-SearchBot, PerplexityBot) ve klasik arama motorlarına erişim izni; yalnızca model eğitimi için çalışan botlar (GPTBot, ClaudeBot) ayrı bir karar olarak ele alınır
• Bing kaydı (Bing Webmaster Tools, IndexNow): Microsoft Copilot yanıtlarını Bing dizininden kurar
• Sitenin ne hakkında olduğunu ve önemli sayfalarını özetleyen llms.txt dosyası
• schema.org yapısal verisi: kuruluş, hizmet, SSS ve içerik işaretlemeleri
• İçeriğin JavaScript çalıştırılmadan da okunabildiğinin doğrulanması
• Marka bilgilerinin site, işletme profili ve diğer kaynaklarda tutarlı hale getirilmesi

Her aracın siteleri bulmak için kendi botu ve kuralı var. Bir bota yanlışlıkla kapalı olan site, o aracın yanıtlarında kaynak olarak gösterilemez. Aşağıdaki tablo, platformların kendi belgelerine dayanır:

Kaynaklar:Google — Yapay zekâ özellikleri ve web siteniz ↗Google — Tarayıcılar (Google-Extended) ↗OpenAI — Botlar ↗Anthropic — Tarayıcılar ↗Perplexity — Tarayıcılar ↗

Yapay zekâ asistanları yanıt üretirken kısa, net ve kendi başına anlamlı bölümlerden yararlanır. Soruyu başlıkta soran, yanıtı ilk cümlede veren ve ardından ayrıntıya giren bir sayfa; aynı bilgiyi uzun bir girişin arkasına saklayan sayfadan daha kolay alıntılanır.

Bu yüzden içerikleri cevap-önce biçimde yeniden düzenleriz: tanımlar, karşılaştırmalar, adım adım anlatımlar ve soru-cevap bölümleri. İddiaları kaynakla, uzmanlığı yazar ve işletme bilgisiyle destekleriz. 'ChatGPT SEO' diye aranan şeyin özü de budur: asistanın güvenle aktarabileceği, doğrulanabilir bilgi sunmak.

Özgün bilgi de belirleyicidir. Her yerde bulunan genel bilgileri tekrar eden bir sayfanın kaynak gösterilmesi için bir neden yoktur; kendi deneyiminizden gelen gözlemler, süreç anlatımları, fiyatı belirleyen etkenler ve açıkça yazılmış sınırlar ise başka yerde bulunmaz.

Akademik çalışmalar da bu yönde: üretken arama motorları üzerine yapılan ilk kapsamlı GEO çalışmasında kaynak göstermek, alıntı ve istatistik eklemek görünürlüğü artıran yöntemler arasında öne çıktı; anahtar kelime doldurmak ise işe yaramadı. Google da kendi rehberinde içeriği yapay zekâ için parçalara bölmeye ya da ona özel bir dille yazmaya gerek olmadığını, özgün ve okura yararlı içeriğin belirleyici olduğunu söylüyor.

Kaynaklar:Aggarwal vd. — GEO: Generative Engine Optimization (KDD 2024) ↗Google — Üretken yapay zekâ aramasında başarı rehberi ↗

Bu alan, klasik SEO kadar olgun ölçüm araçlarına henüz sahip değil; bunu baştan söylüyoruz. Test için önce müşterilerinizin gerçekten soracağı soruları birlikte listeleriz: markanızı doğrudan soranlar, hizmetinizi genel olarak soranlar ve karşılaştırma isteyenler. Aynı liste her dönem yeniden sorulur, böylece değişim izlenebilir. Elimizdeki göstergeler şunlardır:

• Belirlenen soru listesinin ChatGPT, Gemini ve Perplexity'de düzenli aralıklarla test edilmesi ve markanın anılıp anılmadığının kaydı
• Sitenizin yanıtlarda kaynak olarak gösterilip gösterilmediği
• Sunucu kayıtlarında yapay zekâ botlarının tarama etkinliği
• Analytics'te yapay zekâ araçlarından gelen ziyaretler (chatgpt.com, perplexity.ai, gemini.google.com, copilot.microsoft.com, claude.ai)
• Search Console'un üretken yapay zekâ performans raporu (Google'ın AI özelliklerindeki gösterimler; kademeli olarak açılıyor)
• Bing Webmaster Tools'taki yapay zekâ performans verileri (Copilot yanıtlarında gösterilme)
• Teknik sinyallerin (bot erişimi, yapısal veri, llms.txt) denetim sonucu

Hiç kimse bir yapay zekâ asistanının yanıtında yer almayı garanti edemez. Yanıtlar soruya, kullanıcıya ve modelin sürümüne göre değişir; aynı soru iki ayrı günde farklı sonuç verebilir. Yanıtlarda ilk sırada çıkmayı vaat eden bir teklif gerçekçi değildir.

Asistanların markanız hakkında eksik ya da yanlış bilgi vermesi de mümkündür. Bunu doğrudan düzeltemeyiz; yapabileceğimiz, doğru bilgiyi sitenizde ve diğer kaynaklarda açık, tutarlı ve kolay bulunur hale getirmektir.

llms.txt de sihirli bir dosya değildir: Google, Arama'nın bu tür dosyaları kullanmadığını kendi rehberinde açıkça yazıyor; diğer araçlarda da resmi bir destek yok. Düşük maliyetli ve zararsız bir ek olarak kurarız, görünürlüğün kaynağı olarak değil. 'AI SEO' adıyla sunulan tek seferlik paketlere bu gözle bakmanızı öneririz. Bizim işimiz, markanızın doğru anlaşılması ve kaynak gösterilmesi için gereken koşulları eksiksiz kurmak ve sonucu düzenli testlerle izlemektir. Bu, bir kez yapılıp bırakılan bir kurulum da değildir: botların adları ve davranışları değişir, yeni araçlar çıkar; kurulumu belirli aralıklarla yeniden denetleriz.