ChatGPT ve Yapay Zekâ Markanızı Nasıl Önerir? (GEO Rehberi)

Bir müşteri adayı telefonunu açıyor ve ChatGPT'ye şunu yazıyor: "Kurtköy'de çocuklara iyi davranan bir diş hekimi önerir misin?" Karşısına on mavi bağlantı değil, birkaç isim ve kısa gerekçelerden oluşan tek bir yanıt çıkıyor. O yanıtta adınız geçiyorsa görüşme sizinle başlar. Geçmiyorsa, böyle bir aramanın yapıldığından haberiniz bile olmaz.

Bu yazı o yanıta girmenin kestirme yolunu vaat etmiyor, çünkü böyle bir yol yok. Onun yerine elinizde olan işleri sırasıyla anlatıyor: markanızı makinelerin karıştırmayacağı kadar net tanımlamak, alıntılanabilir içerik yazmak, sitenizi yapay zekâ botlarına açmak, site dışındaki izlerinizi toparlamak ve sonucu kendi başınıza test etmek.

GEO'nun (üretken arama optimizasyonu) ne olduğunu burada baştan anlatmayacağız. Kavramla ilk kez karşılaşıyorsanız önce GEO nedir yazısını, klasik SEO ile ilişkisini merak ediyorsanız SEO mu GEO mu karşılaştırmasını okuyun. Bu sayfa işin uygulama kısmıdır.

Yapay zekâ bir markayı ne zaman önerir?

Bir asistanın yanıtındaki marka adı iki farklı yerden gelebilir. Hangisinin devrede olduğunu bilmek, emeğinizi nereye harcayacağınızı belirler.

Birinci kaynak modelin belleğidir. Dil modelleri belirli bir tarihe kadar toplanmış çok büyük miktarda metinle eğitilir. Hakkında yeterince yazılmış markalar bu bellekte yer eder. Mahalle ölçeğinde çalışan bir işletme ise çoğu zaman bellekte ya hiç yoktur ya da silik bir izdir. Bu belleği kısa vadede değiştiremezsiniz; yalnızca gelecekteki eğitimlerde yer alacak izleri bugünden bırakabilirsiniz.

İkinci kaynak canlı web aramasıdır. ChatGPT, Gemini ve Perplexity gibi asistanlar güncel ya da yerel bir soru aldığında çoğu zaman arka planda web araması yapar. Soruyu bir ya da birkaç arama sorgusuna çevirir, bulduğu sayfaları okur, özetler ve genellikle kaynak bağlantısı gösterir. "Kurtköy'de diş hekimi öner" gibi bir soruda belirleyici olan çoğunlukla bu ikinci yoldur ve bu yol sizin etki alanınızdadır.

Asistan bir markayı anmadan önce hangi üç koşulu arar?

Şirketler hangi sayfanın neden seçildiğini ayrıntılı biçimde açıklamıyor. Yine de pratikte tekrar eden üç koşul var:

1. Tanıyabilmeli. Asistan, adınızı gördüğünde bunun hangi işletme olduğunu, ne iş yaptığını ve nerede hizmet verdiğini karıştırmadan anlayabilmelidir.
2. Doğrulayabilmeli. Sitenizde yazan bilgi başka kaynaklarda da aynı biçimde yer almalıdır: işletme profili, dizinler, yorumlar, sizden bahseden sayfalar.
3. Alıntılayabilmeli. Sorunun cevabı sayfanızda açık, kısa ve tek başına anlamlı bir biçimde durmalı, botlar da o sayfayı okuyabilmelidir.

Yazının geri kalanı bu üç koşulu sırayla ele alıyor. Varlık netliği birinciyi, site dışı sinyaller ikinciyi, içerik biçimi ve teknik hazırlık üçüncüyü karşılar.

Hangi sorularda önerilmek istediğinizi nasıl belirlersiniz?

"Yapay zekâda görünmek istiyorum" bir hedef değildir. Hedef, belirli sorularda anılmaktır. İşe bir soru haritası çıkararak başlayın, çünkü sonraki her adımda bu listeye döneceksiniz.

Müşterilerinizin sorduğu sorular kabaca beş türe ayrılır. Her tür farklı bir sayfa ya da kaynakla karşılanır.

Soru listesini nereden toplarsınız?

En iyi kaynak kendi telefonunuzdur. Müşterilerin WhatsApp'tan, telefonda ve tezgâhta en sık sorduğu soruları bir hafta boyunca not edin. İnsanlar yapay zekâya da aynı cümlelerle, hatta daha uzun ve ayrıntılı biçimde soruyor.

İkinci kaynak Google Search Console'daki sorgu raporudur. Sitenizin hangi aramalarda göründüğünü gösterir ve soru biçimindeki sorguları ayıklamanızı sağlar. Üçüncü kaynak Google İşletme Profilinizdeki yorumlardır. Müşterilerin sizi neyle övdüğü, hangi soruda önerilmeniz gerektiğinin ipucudur.

On beş ile yirmi soruluk bir liste yeterlidir. Her sorunun yanına iki şey yazın: bu soruya bugün sitenizde hangi sayfa cevap veriyor ve o cevap ilk iki cümlede mi, yoksa sayfanın dibinde mi duruyor. Karşısı boş kalan her satır bir içerik eksiğidir.

Markanızı bir varlık olarak nasıl netleştirirsiniz?

Varlık (İngilizce entity), makinelerin tek ve ayırt edilebilir bir şey olarak tanıdığı kişi, kurum ya da yer demektir. Asistan sizi bir varlık olarak tanıyamıyorsa, hakkınızdaki bilgileri birleştiremez ve önermekten kaçınır. Belirsiz bir markayı önermek, model açısından yanlış bilgi verme riskidir.

Tek ad, tek yazım

Tabelada bir ad, Instagram'da kısaltılmış başka bir ad, faturada şirket unvanı, Google profilinde anahtar kelime eklenmiş dördüncü bir ad. Küçük işletmelerde en sık gördüğümüz tablo budur. İnsan bunların aynı yer olduğunu anlar, makine her zaman anlamaz.

Tek bir marka adı seçin ve her yerde aynı harflerle yazın. Şirket unvanınız farklıysa bunu Hakkımızda ve iletişim sayfasında "Örnek Diş Kliniği, şu unvanlı şirketin markasıdır" biçiminde bir kez açıkça belirtin.

Tek cümlelik tanım

Markanızı tek cümleyle tanımlayın ve bu cümleyi sitenizde, işletme profilinizde, sosyal medya biyografilerinizde aynı içerikle kullanın. Kalıp basittir: ad, bölge, kime hizmet verdiğiniz, ne sunduğunuz ve işletme türü.

Örnek Diş Kliniği, Pendik Kurtköy'de çocuk ve yetişkin diş tedavisi sunan bir ağız ve diş sağlığı kliniğidir.

"Gülüşünüze değer katıyoruz" bir slogandır, tanım değildir. Slogan da kalsın, ama tanım cümlesi ana sayfanın ve Hakkımızda sayfasının ilk paragrafında yer alsın. Asistanlar markanızı anlatırken çoğu zaman tam da bu tür cümleleri ödünç alır.

Hizmet ve bölge bilgisi

Hizmetlerinizi tek bir sayfada madde işaretleriyle sıralamak yetmez. Her ana hizmetin kendi sayfası, o sayfada da hizmetin ne olduğu, kime uygun olduğu, nasıl ilerlediği ve sık sorulan soruları bulunmalıdır. "Kurtköy'de çocuk diş hekimi" sorusuna cevap olabilecek sayfa, başlığında ve ilk paragrafında bu hizmeti açıkça anlatan sayfadır.

Bölge bilgisini yalnızca gömülü bir harita olarak bırakmayın. Hangi ilçe ve mahallelere hizmet verdiğinizi metin olarak yazın. Çalışma saatleri, telefon ve randevu yöntemi de görsel içinde değil, okunabilir metin olarak dursun.

Hakkımızda sayfası

Hakkımızda sayfası çoğu sitede en özensiz sayfadır, oysa marka sorularında asistanın ilk baktığı yerlerden biridir. İyi bir Hakkımızda sayfası şu sorulara cevap verir:

• İşletme ne zaman ve hangi ihtiyaçtan doğdu?
• Kim yönetiyor, ekipte kimler var?
• Hangi belgeler, yetkiler, üyelikler mevcut?
• Hangi bölgelerde ve kimlere hizmet veriliyor?
• Size nasıl ulaşılır?

Bu sayfada abartılı sıfatlar yerine doğrulanabilir bilgiler kullanın. "Sektörün lideri" doğrulanamaz. "Kurtköy'de hizmet veren, iki hekimli bir klinik" doğrulanabilir.

Kurucu ve uzman bilgisi

Arkasında gerçek bir insan görünen markalar daha kolay güven kazanır. Kurucunun ya da hizmeti veren uzmanın adını, unvanını, uzmanlık alanlarını, sertifikalarını ve varsa LinkedIn gibi doğrulanabilir bir profilini sitede gösterin. Sağlık, hukuk, finans gibi güvenin belirleyici olduğu alanlarda diploma ve mesleki belge bilgisi ayrıca önem taşır.

Biz de aynısını yapıyoruz: Hakkımızda sayfamızda kurucumuz Emre AZ'ın uzmanlık alanları ve sertifikaları açıkça yer alır. Kartal'daki bir fizyoterapist için hazırladığımız sitede uzmanın diploma ve sertifika bilgileri yapısal veride de işaretlendi. Ayrıntıları Fzt. Emine Yağmur Akarçeşme vaka çalışmasında görebilirsiniz.

Profilleri birbirine bağlayın

Sitenizden sosyal medya ve işletme profillerinize, o profillerden de sitenize bağlantı verin. Bu çift yönlü bağ, farklı platformlardaki hesapların aynı işletmeye ait olduğunu gösterir. Yapısal veride bu işi "sameAs" alanı görür, teknik bölümde değineceğiz.

• ✓Marka adı sitede, işletme profilinde, sosyal medyada ve dizinlerde aynı harflerle yazılıyor
• ✓Tek cümlelik tanım ana sayfanın ve Hakkımızda sayfasının ilk paragrafında yer alıyor
• ✓Her ana hizmetin kendi sayfası var ve sayfa hizmeti ilk paragrafta açıkça tanımlıyor
• ✓Hizmet verilen ilçe ve mahalleler metin olarak yazılı
• ✓Telefon, çalışma saatleri ve randevu yöntemi görsel içinde değil, metin olarak duruyor
• ✓Hakkımızda sayfasında kurucu ya da uzman adı, unvanı ve belgeleri bulunuyor
• ✓Site ile sosyal medya ve işletme profilleri birbirine karşılıklı bağlantı veriyor

Hangi içerik biçimleri alıntılanır?

Bir asistan sayfanızı baştan sona okuyup hayran kalmaz. İçinden soruya cevap olan parçayı arar. O parça kolay bulunuyor ve tek başına anlam taşıyorsa alıntılanma olasılığı artar. Dört biçim bu işi iyi görür.

Net tanımlar

Her bölümün ilk cümlesi, o bölümün başlığındaki soruya doğrudan cevap versin. Açıklama ve ayrıntı sonra gelsin. Cümleyi yazarken şunu sınayın: bu cümle sayfadan koparılıp tek başına okunsa anlaşılır mı?

Aşağıdaki iki cümle aynı bilgiyi taşıyor, ancak yalnızca ikincisi alıntılanabilir.

Zayıf: Yukarıda da bahsettiğimiz gibi bu yöntem, pek çok danışanımızın tercih ettiği ve oldukça faydalı bulduğu bir uygulamadır.

Güçlü: Reformer pilates, yaylı bir alet üzerinde yapılan ve kas kuvveti ile duruş kontrolünü geliştirmeyi amaçlayan bir egzersiz yöntemidir.

Birinci cümle "bu yöntem" diyor ve neyi kastettiğini söylemiyor. İkincisi konunun adını içeriyor, ne olduğunu ve neye yaradığını söylüyor.

Soru-cevap blokları

Sayfalarınıza müşterilerin gerçekten sorduğu sorulardan oluşan bir bölüm ekleyin. Soruyu müşterinin diliyle yazın, cevabı iki ile dört cümlede verin. İlk cümle doğrudan cevap olsun: "Evet", "Hayır" ya da net bir bilgi.

Soru haritanızdaki her soru, sitenizde bir yerde bu biçimde karşılanmalıdır. Soruları tek bir dev sayfaya yığmak yerine ilgili hizmet sayfasına dağıtın.

Karşılaştırma tabloları

"Hangisi bana uygun?" türü sorular asistanlara çok sorulur. İki ya da üç seçeneği ölçütlerle karşılaştıran sade bir tablo, hem okur hem makine için kolay taranır. Tabloyu görsel olarak değil, gerçek tablo olarak ekleyin. Görselin içindeki yazı çoğu zaman okunmaz.

Tablonun altına bir karar cümlesi yazın: "Bütçe öncelikliyse şu, kalıcılık öncelikliyse bu." Asistanlar bu tür koşullu önerileri yanıtlarına taşımayı sever.

Adım listeleri

Süreç anlatan içerikleri numaralı adımlara bölün. "İlk randevuda neler olur?", "Arıza kaydı nasıl ilerler?" gibi sorular adım listesiyle en iyi cevaplanır. Her adım tek bir eylemi anlatsın.

Yalnızca sizin bildiğiniz bilgi

Genel bilgiyi herkes yazıyor ve asistan onu zaten biliyor. Sizi kaynak olarak değerli kılan, kendi deneyiminizden gelen bilgidir: bölgenizde en sık karşılaştığınız sorun, kendi çalışma sürecinizin adımları, bir işi neden belirli bir şekilde yaptığınız.

Yapay zekâ ile taslak hazırlamakta sakınca yok. Ancak taslağı işi bilen bir insan düzeltmeli ve kendi deneyimini eklemelidir. Düzeltilmemiş, her sitede bulunabilecek metinler ne okuru ne asistanı ikna eder.

Teknik hazırlık: botlar sitenizi okuyabiliyor mu?

En iyi içerik bile okunamıyorsa yok hükmündedir. Teknik hazırlık dört başlıkta toplanır ve çoğu bir kez kurulup arada bir kontrol edilir.

robots.txt: botlara kapıyı açın

robots.txt, sitenizin kök dizininde duran ve hangi botun hangi sayfalara girebileceğini söyleyen küçük bir metin dosyasıdır. Alan adınızın sonuna /robots.txt yazarak kendi dosyanızı görebilirsiniz.

Yapay zekâ şirketleri farklı işler için farklı botlar kullanır. Yaygın olanlar şunlardır:

Google-Extended ayrı bir bot değil, robots.txt içinde kullanılan bir izin belirtecidir ve Google Arama'daki sıralamanızı etkilemez. Google'ın arama içindeki yapay zekâ özetleri ise normal arama dizinine dayanır. Bot adları ve görevleri zaman içinde değişebildiği için güncel listeyi her şirketin kendi belgesinden doğrulayın: OpenAI, Anthropic, Perplexity, Google.

Hepsine izin veren sade bir örnek şöyle görünür:

User-agent: GPTBot
Allow: /

User-agent: OAI-SearchBot
Allow: /

User-agent: ClaudeBot
Allow: /

User-agent: Claude-SearchBot
Allow: /

User-agent: PerplexityBot
Allow: /

Dosyanızda bu botlar için "Disallow: /" satırı varsa ya da tüm botları kapsayan genel bir engel konmuşsa, asistanlar sitenizi okuyamaz. Bazı barındırma ve güvenlik duvarı hizmetleri yapay zekâ botlarını varsayılan ayarla engelleyebilir. robots.txt temiz görünse bile hizmet panelinizdeki bot ayarlarına bir kez bakın.

llms.txt: sitenizin makineler için özeti

llms.txt, sitenizin kök dizinine konan ve markanızı dil modelleri için sade bir düzende özetleyen bir metin dosyasıdır. İçinde genellikle şunlar bulunur:

• Marka adı ve tek cümlelik tanım
• Hizmetlerin kısa açıklamaları ve ilgili sayfaların bağlantıları
• Hizmet bölgesi, iletişim ve çalışma saatleri
• En önemli rehber yazıların bağlantıları

Dürüst olmak gerekirse llms.txt bir öneri niteliğindedir, resmî bir standart değildir. Büyük yapay zekâ şirketlerinin bu dosyayı öneri kararlarında kullandığına dair açık bir taahhütleri yok. Yine de hazırlaması kolaydır, zararı yoktur ve sizi markanızı tek sayfada net anlatmaya zorlar. Bu yüzden kuruyoruz, ama tek başına sonuç getirmesini beklemiyoruz.

Yapısal veri: kim olduğunuzu etiketleyin

Yapısal veri, sayfadaki bilgiyi makinelerin kesin olarak anlayacağı etiketlerle işaretleme yöntemidir. Ortak sözlüğü schema.org sağlar. Küçük bir işletme için öncelikli türler şunlardır:

• Kuruluş ya da yerel işletme: ad, telefon, hizmet bölgesi, çalışma saatleri, logo
• Kişi: kurucu ya da uzmanın adı, unvanı, uzmanlık alanları
• Hizmet: her hizmetin adı ve açıklaması
• Sık sorulan sorular: sayfadaki soru ve cevaplar
• Makale: yazının başlığı, yazarı, yayın ve güncelleme tarihi

"sameAs" alanına sosyal medya ve işletme profillerinizin adreslerini yazarsınız. Böylece farklı platformlardaki hesapların aynı varlığa ait olduğunu açıkça bildirmiş olursunuz.

Yapısal verinin asistan yanıtlarını doğrudan nasıl etkilediği net biçimde belgelenmiş değil. Bilinen şu: arama motorlarının sayfanızı ve markanızı doğru anlamasına yardım eder, web araması yapan asistanlar da büyük ölçüde arama dizinlerine dayanır. Tek kural, sayfada görünmeyen hiçbir bilgiyi işaretlememektir.

Sunucuda render edilen, hızlı sayfalar

Bazı siteler içeriği tarayıcıda JavaScript çalıştıktan sonra yükler. İnsan ziyaretçi bunu fark etmez. Ancak her botun JavaScript çalıştırdığına güvenemezsiniz. İçerik ancak JavaScript ile geliyorsa bot boş bir sayfa görebilir.

Çözüm, içeriğin sunucuda hazırlanıp tam HTML olarak gönderilmesidir. Buna sunucuda render denir. Kendi sitenizi sınamak kolaydır: tarayıcıda sayfaya sağ tıklayıp sayfa kaynağını açın ve ana metninizden bir cümleyi aratın. Cümle kaynakta yoksa botlar da onu göremiyor olabilir.

Hız da aynı başlığın parçasıdır. Yavaş yanıt veren ya da zaman aşımına uğrayan sayfalar taramada atlanabilir. Google'ın sayfa deneyimi ölçütleri olan Core Web Vitals'ın iyi kabul edilen eşikleri bir ölçü verir: ana içeriğin yüklenme süresi (LCP) 2,5 saniye ya da altı, etkileşime yanıt süresi (INP) 200 milisaniye ya da altı, düzen kayması (CLS) 0,1 ya da altı. Konunun ayrıntısı web sitesi hızı ve SEO yazımızda.

Kurtköy'deki bir fizyoterapist için hazırladığımız sitede bu dört başlığın tamamı kuruldu: yapay zekâ tarayıcılarına açık robots.txt, llms.txt, yapısal veri ve sunucuda üretilen tam HTML. Kurulumun ayrıntıları GK Therapy vaka çalışmasında yer alıyor.

Site haritası ve arama dizinleri

Asistanların web araması büyük ölçüde mevcut arama dizinlerine dayanır. Bu yüzden klasik işleri atlamayın: güncel bir site haritası, Google Search Console kaydı ve Bing Webmaster Tools kaydı. Bing kaydı çoğu küçük işletmede eksiktir, oysa bazı asistanlar aramalarında bu dizinden yararlanır.

Site dışı sinyaller: sizi başkaları nasıl anlatıyor?

Kendi sitenizde kendiniz hakkında yazdıklarınız tek başına yeterli kanıt değildir. Asistan, söylediklerinizi başka kaynaklarla karşılaştırır. Aynı bilgi birkaç bağımsız yerde tekrar ediyorsa güven artar.

Google İşletme Profili ve yorumlar

Yerel sorularda asistanların yanıtları çoğu zaman harita ve işletme profili verilerini andırır. Profiliniz eksikse ya da kategoriniz yanlışsa, "Pendik'te hafta sonu açık veteriner" sorusunda aday olmanız zorlaşır. Profil yönetimini düzenli bir iş olarak ele almak isterseniz Google İşletme Profili yönetimi hizmetimizin kapsamına bakabilirsiniz.

Yorumlarda sayı kadar içerik de önemlidir. "Çok memnun kaldık" diyen bir yorum güven verir. "Kızımın ilk diş muayenesiydi, hekim her adımı ona anlatarak ilerledi" diyen yorum ise sizi belirli bir soruyla eşleştirir. Müşteriden yorum isterken hangi hizmeti aldığını yazmasını rica edebilirsiniz. Metni siz yazmayın, karşılığında bir şey de teklif etmeyin.

Dizinler ve sektör listeleri

Harita uygulamaları, işletme rehberleri ve sektöre özel platformlardaki kayıtlarınızı tek tek açın. Ad, telefon ve bölge bilgisi sitenizdekiyle aynı mı? Eski bir telefon ya da taşınmadan önceki bölge bilgisi, asistanın sizin hakkınızda yanlış bilgi vermesinin en yaygın nedenidir.

Meslek odası, dernek, birlik gibi kurumların üye sayfaları küçük ama değerli kaynaklardır. Üyeliğiniz varsa kaydınızın güncel olduğundan ve sitenize bağlantı verdiğinden emin olun.

Basın ve bahisler

Bahis (İngilizce mention), adınızın bir başka sayfada geçmesidir. Bağlantı içermese bile adınızın konuyla birlikte anılması bir izdir. Yerel haber sitelerine uzman görüşü vermek, bir meslek yayınına yazı yazmak, iş ortaklarınızın sitesinde çözüm ortağı olarak yer almak gerçekçi yollardır.

Toplu hâlde satılan tanıtım yazısı paketlerinden uzak durun. Aynı metnin onlarca alakasız sitede yayımlanması güven üretmez ve arama motorlarının spam politikalarıyla çelişebilir.

Kendi markanızı yapay zekâda nasıl test edersiniz?

Ölçmediğiniz şeyi iyileştiremezsiniz. Bu test için özel bir araca ihtiyacınız yok. Bir tablo, yarım saat ve disiplinli bir yöntem yeter.

1. Soru setini sabitleyin

   Soru haritanızdan 10 ile 15 soru seçin ve metinlerini bir kez yazıp değiştirmeyin. Aynı soruları her ay soracaksınız.

2. Temiz bir oturum açın

   Her soru için yeni bir sohbet başlatın. Varsa bellek ve kişiselleştirme özelliklerini kapatın ya da geçici sohbet kullanın.

3. Birden fazla asistanda sorun

   Aynı soruyu en az iki ya da üç asistana sorun: ChatGPT, Gemini, Perplexity. Web araması açıkken ve mümkünse kapalıyken ayrı ayrı deneyin.

4. Her soruyu birkaç kez tekrarlayın

   Aynı soru art arda farklı yanıt verebilir. Üç denemede kaç kez anıldığınızı not edin.

5. Sonucu tabloya işleyin

   Anıldınız mı, hangi sırada, hangi gerekçeyle, hangi kaynak gösterildi, bilgi doğru mu. Ekran görüntüsü alın.

6. Ayda bir yineleyin

   Aynı seti aynı yöntemle tekrar edin ve tabloları yan yana koyun. Tek ölçüme değil, eğilime bakın.

Hangi soruları sormalısınız?

Soru setinde her türden en az iki soru bulunsun. Aşağıdaki kalıpları kendi işinize uyarlayın:

• "Örnek Diş Kliniği hakkında ne biliyorsun?"
• "Örnek Diş Kliniği hangi hizmetleri veriyor, çalışma saatleri nedir?"
• "Kurtköy'de çocuk diş hekimi önerir misin?"
• "Pendik'te cumartesi açık diş kliniği var mı?"
• "Çocuğum diş hekiminden korkuyor, nasıl bir klinik seçmeliyim?"
• "Süt dişi çürüğü tedavi edilmeli mi?"
• "İmplant mı köprü mü, hangisi daha uygun?"
• "Kurtköy'deki diş kliniklerini karşılaştırır mısın?"

Kategori sorularında marka adınızı yazmayın, yoksa asistanı yönlendirmiş olursunuz. Bölgeyi ise açıkça yazın. Asistan konumunuzu her zaman bilmez ve bölge belirtilmeyen sorularda genel yanıt verir.

Sonuçları nasıl not etmelisiniz?

Tablonuzda şu sütunlar bulunsun: tarih, asistan ve varsa model adı, web araması açık mı, sorunun tam metni, anıldınız mı, kaçıncı sırada, asistanın sizin için yazdığı gerekçe, gösterilen kaynaklar, yanlış bilgi var mı.

Son iki sütun en değerli olanlardır. Gösterilen kaynaklar, asistanın bilgiyi nereden aldığını söyler. Kaynak sizin siteniz değil de eski bir dizin kaydıysa, düzeltilecek yer bellidir. Rakip öneriliyorsa onun hangi kaynakla önerildiğine bakın, size ne eksik olduğunu gösterir.

Test sonuçlarını nasıl yorumlar ve neyi ölçersiniz?

Test tablosu bir teşhis aracıdır. Aşağıdaki karar tablosu, en sık karşılaşılan beş durumu ve her birinde ilk bakılacak yeri gösterir.

Test dışında neye bakabilirsiniz?

Analytics raporlarınızda yönlendiren kaynaklar arasında asistanların alan adlarını görebilirsiniz. Bu, bir yanıttaki bağlantıdan sitenize gelen ziyaretçileri gösterir. Her ziyaret bu şekilde etiketlenmediği için sayıyı kesin değil, yön gösterici kabul edin.

Search Console'da marka adınızla yapılan aramaların seyri ikinci göstergedir. Asistandan adınızı öğrenen bir kişi çoğu zaman ardından sizi Google'da arar. Üçüncü ve en basit gösterge, yeni müşterilere "Bizi nereden buldunuz?" diye sormaktır. "ChatGPT önerdi" cevabını duymaya başladığınızda not edin.

Neyi ölçemezsiniz? Bir asistanda kaç kişinin sizinle ilgili soru sorduğunu ve kaç yanıtta adınızın geçtiğini bugün hiçbir panel size kesin olarak vermiyor. Bu belirsizliği kabul edip eldeki göstergelerle ilerlemek gerekir.

Örnek senaryo: Kurtköy'de bir diş kliniği bu adımları nasıl uygular?

Bu senaryo kurgusaldır ve adımların sırasını göstermek için yazılmıştır. Kurtköy'de çocuk hastalara ağırlık veren iki hekimli bir diş kliniği düşünün.

Klinik sahibi ilk testi yapıyor. Marka sorusunda asistan kliniği tanıyor, ancak çalışma saatlerini yanlış veriyor. "Kurtköy'de çocuk diş hekimi öner" sorusunda ise klinik hiç anılmıyor.

Teşhis üç noktada toplanıyor. Yanlış saat bilgisinin kaynağı, yıllar önce açılmış ve unutulmuş bir rehber kaydı. Sitede çocuk diş hekimliği için ayrı bir sayfa yok, hizmet yalnızca bir listede tek satır olarak geçiyor. Klinik adı da tabelada, Instagram'da ve işletme profilinde üç farklı biçimde yazılmış.

Klinik ilk ay adını ve tanım cümlesini her yerde eşitliyor, eski rehber kaydını düzeltiyor ve robots.txt dosyasını kontrol ediyor. İkinci ay çocuk diş hekimliği sayfasını yazıyor: ilk muayenenin adımları, ebeveynlerin en sık sorduğu altı soru ve kısa bir karşılaştırma tablosu. Üçüncü ay memnun ebeveynlerden yorum rica ediyor ve yerel bir yayına çocuklarda diş bakımı üzerine kısa bir uzman görüşü veriyor.

Kurgu olduğu için size bir sonuç rakamı vermeyeceğiz. Gerçek hayatta bu sıranın sonunda görmeyi bekleyeceğiniz şey şudur: önce yanlış bilgiler düzelir, sonra marka soruları netleşir, kategori sorularında anılma en son ve en yavaş gelir.

30-60-90 günlük uygulama planı nasıl olmalı?

İşleri aynı anda başlatmaya çalışmayın. Sıra önemlidir: önce okunabilirlik ve netlik, sonra içerik, en son site dışı sinyaller. Okunamayan bir siteye içerik eklemek boşa emektir.

1. 1. hafta

   Başlangıç ölçümü

   Soru haritasını çıkarın, soru setini sabitleyin ve ilk testi yapın. Bu tablo, sonraki her ölçümün karşılaştırılacağı temel çizgidir.

2. 1–30. gün

   Temeli kurun

   Marka adını ve tanım cümlesini her yerde eşitleyin. robots.txt, sayfa kaynağı, site haritası, Search Console ve Bing kaydını kontrol edin. Hakkımızda sayfasını ve kurucu bilgisini yazın, temel yapısal veriyi ve llms.txt dosyasını ekleyin.

3. 31–60. gün

   Alıntılanabilir içerik

   Öncelikli iki ya da üç hizmet için ayrı sayfa yazın. Her sayfaya net tanım, soru-cevap bölümü ve gerekiyorsa karşılaştırma tablosu ekleyin. Soru haritasındaki boş satırları kapatın.

4. 61–90. gün

   Site dışı sinyaller

   İşletme profilini tamamlayın, dizin kayıtlarını düzeltin, yorum isteme alışkanlığını kurun. Bir sektör listesinde ve bir yerel yayında yer almayı hedefleyin.

5. 90. gün

   İkinci ölçüm ve karar

   Aynı soru setini aynı yöntemle yeniden sorun. Tabloları karşılaştırın, karar tablosuna göre bir sonraki çeyreğin önceliğini belirleyin.

Bu plan ne kadar emek ister?

İlk ayın işleri çoğunlukla bir kez yapılır ve teknik destek gerektirebilir. İkinci ay yazı emeği ister ve işi en iyi bilen kişinin, yani sizin katkınız olmadan iyi sonuç vermez. Üçüncü ayın işleri ise alışkanlığa dönüşmelidir: yorum istemek ve profili güncel tutmak doksanıncı günde bitmez.

Doksan gün sonunda kesin bir sonuç sözü veremeyiz, kimse de veremez. Web araması yapan asistanlarda düzeltmeler sayfalarınız yeniden tarandıktan sonra yansıyabilir. Modelin belleğine girmek ise yeni model sürümlerini beklemeyi gerektirir ve aylar alabilir.

Sık yapılan hatalar nelerdir?

Botları farkında olmadan engellemek. Eski bir robots.txt kuralı ya da güvenlik duvarındaki varsayılan ayar, bütün emeğinizi görünmez kılar. İlk kontrol edilecek yer burasıdır.

llms.txt dosyasını sihirli değnek sanmak. Dosyayı ekleyip beklemek sonuç getirmez. llms.txt küçük bir yardımcıdır, asıl iş içerik ve tutarlılıktır.

Yapay zekâ için gizli içerik hazırlamak. Ziyaretçiye görünmeyen metinler ya da yalnızca botlara gösterilen sayfalar arama motorlarının spam politikalarına aykırıdır. Botlara ne gösteriyorsanız insana da onu gösterin.

Yapısal veride sayfada olmayan bilgiyi işaretlemek. Sitede görünmeyen yorum puanları ya da verilmeyen hizmetler, güveni artırmaz, zedeler.

Her platformda farklı ad ve telefon kullanmak. Asistanın hakkınızda yanlış bilgi vermesinin en sık nedeni budur. Eski kayıtları temizlemeden yenilerini açmayın.

Hizmetleri tek sayfada madde olarak geçmek. "Hizmetlerimiz" başlığı altında on maddelik bir liste, hiçbir soruya cevap değildir. Öncelikli hizmetler kendi sayfasını hak eder.

Düzeltilmemiş toplu içerik yayımlamak. Yapay zekâya yazdırılıp okunmadan yayımlanan onlarca yazı, sitenizi her yerde bulunan bilgiyle doldurur. Az ve deneyime dayalı içerik daha iyi çalışır.

Tek testle karar vermek. Bir ekran görüntüsü kanıt değildir. Hem sevinmek hem üzülmek için tekrarlı ölçüm gerekir.

Klasik SEO'yu bırakmak. Asistanların web araması arama dizinlerine dayanır. Aramada bulunamayan bir sayfanın yanıta girmesi zordur. İki çalışma birbirinin yerine geçmez, birbirini besler.

Garanti veren tekliflere güvenmek. "ChatGPT'de ilk sırada çıkma garantisi" veren bir teklif, kimsenin kontrol etmediği bir sonucu satıyordur. Vaat edilebilecek olan yapılacak işler ve düzenli ölçümdür.

Kısa sözlük: bu yazıda geçen terimler

Varlık (entity)

Makinelerin tek ve ayırt edilebilir bir şey olarak tanıdığı kişi, kurum ya da yer. Markanızın varlık olarak netleşmesi, hakkınızdaki bilgilerin doğru birleştirilmesini sağlar.

Alıntılanma

Bir asistanın yanıtını oluştururken sayfanızdaki bilgiyi kullanması ve çoğu zaman kaynak olarak bağlantınızı göstermesi.

Bahis (mention)

Marka adınızın başka bir sayfada geçmesi. Bağlantı içermese de adınızın konuyla birlikte anıldığını gösteren bir izdir.

robots.txt

Sitenin kök dizininde duran ve hangi botun hangi sayfalara girebileceğini bildiren metin dosyası.

llms.txt

Sitenin özetini dil modelleri için sade bir düzende sunan, öneri niteliğindeki metin dosyası.

Yapısal veri

Sayfadaki bilgiyi schema.org sözlüğüyle etiketleyerek makinelerin kesin biçimde anlamasını sağlayan işaretleme.

sameAs

Yapısal veride, markanın diğer platformlardaki resmî profillerini belirten alan.

Sunucuda render

Sayfa içeriğinin tarayıcıda değil sunucuda hazırlanıp tam HTML olarak gönderilmesi. JavaScript çalıştırmayan botların da içeriği okumasını sağlar.

Tarayıcı bot (crawler)

Web sayfalarını otomatik olarak ziyaret edip içeriğini okuyan yazılım.

Bu hafta atabileceğiniz ilk adım nedir?

Yarım saat ayırın ve üç şey yapın. Müşterilerinizin en sık sorduğu on soruyu yazın. Bu soruları iki farklı asistana, yeni bir sohbette sorun ve sonuçları bir tabloya işleyin. Ardından alan adınızın sonuna /robots.txt yazıp yapay zekâ botlarının engellenip engellenmediğine bakın.

Bu üç iş size nerede durduğunuzu gösterir ve hiçbir maliyeti yoktur. Sonrası sırayla gelir: tanım cümlesi, Hakkımızda sayfası, hizmet sayfaları, yorumlar. Yerel aramadaki temeliniz zayıfsa önce yerel SEO rehberimizi okumanız, burada anlatılanların üzerine oturacağı zemini kurmanıza yardım eder.

Test sonuçlarınızı birlikte yorumlamak ya da kurulumu bize bırakmak isterseniz GEO hizmetimizin kapsamına göz atabilir, ücretsiz analiz için randevu alabilirsiniz.